Чӣ хел

Бунёди Нола бо номи НУВ-ЛА, шахри нав бояд ба асрхои VI—V рост ояд. Б. аз ҷониби Осканҳо, чунон ки Cippus Abellanus, санги оҳакдоре, ки ба забони Оскан навишта шудааст, ки имрӯз дар Семинарияи Эпископалии Нола нигоҳ дошта мешавад, ба назар мерасад.Сифати нав барои фарқ кардани он аз шаҳри кӯҳна ҲИРИЯ, ки дар нишебиҳои теппаи ҳамсояи шимолу шарқи шаҳри имрӯза сохта шудааст ва шояд дар натиҷаи офатҳои табиӣ хароб шудааст, истифода мешуд.Бозьёфтхои археологие, ки дар территорияи он ёфт шудаанд, шаходат медиханд, ки Нола бояд таъсири судбахши тамаддуни этрускхо ва юнонй дошта бошад.Шаҳр ба дараҷае сарватмандӣ ва ҳашамате расид, ки диққати самнитҳо, мардуми ҷангҷӯро, ки дар Самниум зиндагӣ мекарданд, ҷалб кунад.Вақте ки румиён ба самнитҳо ҷанг эълон карданд, то заминҳои бой ва ҳосилхези Кампанияро соҳиб шаванд, таърихи Нола бо таърихи Рум, бо пастиву баландиҳои рақобат ва дӯстӣ пайваст буд: барои далерӣ ва шуҷоати ноланҳо дар дифоъ шаҳр дар ҷанги дуюми Самнитҳо, румиён онро ба Мунисипиум баланд карданд; дар давраи љангњои Карфагенї ба Рум хеле содиќ буд, вале баъдтар дид, ки мухторияти он паст шуда, дар шўриши итолиёвиён бар зидди Рум ширкат варзид ва пас аз дањ соли муќовимат дар соли 80 пеш аз милод. онро Сулла забт карда, колонияи ветеранхои худро барпо кард.Пас аз як ҷанги харобиоваре, ки ба Res publica Nolanorum хотима гузошт, Нола сарвати худро танҳо пас аз он, ки Август ба Нолана Колония Феликс Августа табдил ёфт.Пас аз марги Август, ки дар Нола дар соли 14 пеш аз милод ба вуқӯъ пайваст, дар шаҳр таназзули оҳиста оғоз ёфт: аз маркази фаъоли ҳаракати нақлиёт ва тиҷорат, он ба як шаҳраки асосан кишоварзӣ табдил ёфт.Ҳамлаҳои ваҳшӣ вазъи шаҳрро танҳо бадтар карданд: дар соли 410 он аз ҷониби готҳои Аларик торумор карда шуд, ки дар қатори дигарон Сан Паолино, усқуфи Ноларо асир карданд; соли 455 аз тарафи вандалхо ва соли 594 аз тарафи ломбардхо хароб карда шуд.Он аз ҷониби Норманҳо ишғол карда шуда, ба Шоҳигарии Ду Сицилия дохил карда шуд.Дар ибтидои соли 1200, Нола бо Неапол таҳти Фредерик II аз Свабия иттифоқ кард. Дар ҷангҳои байни Свабияҳо ва Ангевинҳо иштирок карда, дар соли 1269 Нола ва заминҳои он аз ҷониби Карло Д'Ангио ба Гвидо ди Монфорт, ки бо унвони Граф Нола сармоягузорӣ шуда буд, дода шуд.Гуидо дар соли 1290 вафот кард, ки вориси худро тарк накардааст ва аз ин рӯ, шаҳристон ба домодаш Романо Орсини гузашт, ки лордияти Орсини бо ӯ оғоз шуд. Нола ба шухрати пештарааш бармегардад.Пас аз Орсинис, бо шартномаи Като Камбрезис, Нола ба ихтиёри испаниҳо гузашт, ки агар онҳо шаҳрро аз озодӣ маҳрум кунанд, ба бозсозии фарҳангии он мусоидат мекунанд; танҳо дар бораи Амброҷио Леоне ва Ҷордано Бруно, ки дар ин давра зиндагӣ мекарданд, фикр кунед.Нола ба испаниҳо содиқ монда, дар замони шӯриши Масаниелло дар солҳои 1700-ум таназзули ҷиддии иқтисодӣ ва фарҳангиро аз сар гузаронд, то дар замони ҳукмронии Чарлз Бурбон, усқуф Тройано Карачиоло дел Соле кори маърифатии худро дар шаҳр паҳн кард, ки бунёди нави Епархияи семинария.Дар соли 1820 шӯришҳои Карбонарӣ аз Нола баромаданд: лейтенантҳо Морелли ва Силвати ва коҳини Нолано Миничини, шӯришгаронро бурданд, ки аз Фердинандои I, подшоҳи Шоҳигарии ду Сицилия Конститутсия талаб кунанд.Зиндагии гражданин шахр хам дертар, дар соли 1943 бо мукобилат ба зулми фашистй зухур карда тавонист.Нола баъди чанги дуйуми чахон вазифаи харбии худро аз даст дода, кушиш кард, ки худро хамчун маркази мухими тичоратию иктисодй нишон дихад. Шаҳрвандони барҷастаи Нола файласуф Ҷордано Бруно, ҳомиёни содиқи тафаккури озод, ки аз ҷониби инквизиция маҳкум шуда, дар соли 1600 дар Рум зинда сӯзонда шуда буданд ва Понсио Меропио Паолино, усқуфи Нола, шоир ва авлиё, ки ҳар сол моҳи июн ба шарафи ӯ ҷашн гирифта мешавад. Феста деи Лигли, ки ба анъанаҳои динӣ, мардумӣ, антропологӣ ва фарҳангии шаҳр мувофиқ аст.