Het zwaard in de steen

Het spektakel is op zijn minst suggestief, en de onmiddellijke verwijzing naar de Bretonse cyclus van Koning Arthur en het "zwaard in de steen" suggereert een gelijkenis die niet toevallig is.Galgano was een jonge ridder, geboren in 1147 op enkele kilometers van Siena. Volgens de legende verscheen de aartsengel Michaël op een nacht aan Galgano en leidde hem via een smal en onbegaanbaar pad naar de heuvel van Montesiepi, waar hij uiteindelijk werd verwelkomd door de twaalf apostelen voor een ronde tempel. Galgano interpreteerde dit visioen als een teken van de goddelijke wil; enige tijd later zou hij van die geïsoleerde plek zijn nieuwe en definitieve woonplaats als kluizenaar maken: hij ging naar de heuvel van Montesiepi, liet zijn riddergewaad achter en dreef zijn zwaard in een rots om er een kruis van te maken. Dat zwaard staat er nog steeds, al meer dan achthonderd jaar, als symbool van de onkreukbare bekering.Naast de verwondering en fascinatie die het oproept, is er nog een ander, misschien nog aantrekkelijker aspect aan dit buitengewone relikwie: de mogelijkheid dat de mythe van het "zwaard in de steen", die beroemd is omdat zij verbonden is met de Bretonse sage van Koning Arthur, in werkelijkheid in Toscane is ontstaan, van daaruit naar Frankrijk is geëxporteerd en vervolgens in de Arthurcyclus is geënt. Een aantal factoren maakt deze hypothese aannemelijk: zowel de cisterciënzerabdij als de aan Galgano gewijde kapel stammen uit dezelfde tijd als de ontdekking van het vermoedelijke graf van Arthur in Glastonbury, een ontdekking die veel weerklank vond in heel Europa.Het moet nog blijken of deze monniken de echo van de mythische daden van Arthur aan Toscane hebben "opgedrongen", en of het gebaar van Galgano dus het Arthuriaanse gebaar wilde evenaren, zij het in omgekeerde richting, of dat zij een beeld dat aan de oevers van de Tyrreense Zee, in het hart van Toscane, is ontstaan, niet naar Bretagne hebben overgebracht.Feit blijft dat er althans in Europa, bij mijn weten, slechts één zwaard in de steen bestaat.