Katedra Chrystusa Zbawiciela

Być może najbardziej znaną świątynią Rosji jest Katedra Chrystusa Zbawiciela. Tam odbywają się wszystkie uroczyste nabożeństwa na cześć głównych świąt prawosławnych, gromadzące wiernych z całej Rosji. Monumentalność i wielkość świątyni, jej wspaniałe wnętrza-wszystko mówi o szczególnym statusie świątyni i jej znaczeniu dla rosyjskiego Kościoła Prawosławnego. Ale wszystko to było poprzedzone bardzo dramatyczną historią.

Wielka budowa świątyni dla upamiętnienia zwycięstwa nad armią Napoleona w Wojnie Ojczyźnianej 1812 roku rozpoczęła się w 1817 roku dekretem cara Rosji Aleksandra I. nowa świątynia miała być ucieleśnieniem bohaterstwa narodu rosyjskiego.

Autor pierwszej świątyni, architekt Alexander Vitberg, położył świątynię na wzgórzach wróblowych. Jednak Góra zaczęła uginać się pod ciężarem budynku. Mikołaj i, który zastąpił Aleksandra i na tronie Rosji, postawił warunek ukończenia świątyni w stylu staroruskim i wyznaczył nowego architekta, Konstantina Ton.

W 1839 roku Ton rozpoczął budowę nowej lokalizacji na brzegu rzeki Moskwy, gdzie stał dawny klasztor Aleksiejewski, a następnie przeniósł się do Sokolnik. Plac budowy został bardzo dobrze wybrany: świątynia była widoczna z dowolnego punktu Moskwy i stała obok Kremla. Ukończenie budowy i wystroju wnętrza katedry Chrystusa Zbawiciela zajęło kilkadziesiąt lat. Ostatecznie 26 maja 1883 roku kościół został uroczyście poświęcony w obecności Aleksandra III i całej rodziny królewskiej. Katedra została wzniesiona jako krzyż. Imponująca była wielkość katedry (wysokość świątyni wynosiła 103 m, Powierzchnia całkowita-6800 m kw. m): może pomieścić do 10 000 osób. Bogate wnętrze katedry Chrystusa Zbawiciela składało się z obrazów i ozdób z kamienia, które zostały wykonane przez znanych rosyjskich malarzy - Wereszczagina, Surikowa, Kramskoi. Wzdłuż obwodu budynek otoczony był galerią, która stała się pierwszym muzeum wojny 1812 roku. Pierwszy Kościół Chrystusa Zbawiciela istniał przez 48 lat. Wiele osób przywołało legendę o klątwie zakonnicy, która przeklęła miejsce budowy świątyni w proteście przeciwko jej przeniesieniu na nowe miejsce i przepowiedziała, że żaden budynek nie przetrwa na tym miejscu dłużej niż 50 lat. Powodem rozbiórki świątyni była rozbieżność między dominującą ideologią a ateizmem w Związku Radzieckim. Z rozkazu Stalina Katedra Chrystusa Zbawiciela została wysadzona w powietrze w dniu 1 grudnia. 5, 1931. Planowali oni budowę Pałacu Sowietów na pustej działce. Plany te zostały jednak naruszone przez II Wojnę Światową. Dół wykopany pod fundamenty Pałacu, został wykorzystany do budowy odkrytego basenu. Basen przetrwał 30 lat. W lutym 1990 Święty Synod Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego zaapelował do rządu o zgodę na odbudowę Wielkiej Świątyni. W 2000 Świątynia całkowicie odrestaurowana w pierwotnej formie, została konsekrowana i rozpoczęła nabożeństwa. Budynek został postawiony na wysokim stylobacie, w którym mieściły się kościół dolny, Święty Synod i Akademia Teologiczna, sala konferencyjna rad lokalnych i szereg innych nabożeństw. Obecnie jedyna wystawa muzealna w Moskwie znajduje się w galerii istniejącego kościoła. Składa się z materiałów dokumentujących historię powstania, budowy, rozbiórki i odbudowy świątyni. Jest też Muzeum Wojny Ojczyźnianej 1812 roku.

Wnętrze świątyni odpowiada zewnętrznej wielkości. Wysokość jego wewnętrznej przestrzeni wynosi 79 metrów. Na osi głównego wejścia znajduje się unikalny ikonostas w formie ośmiobocznej kaplicy z białego marmuru zwieńczony złoconą kopułą. Głównymi świątyniami świątyni są ikona Narodzenia Pańskiego wykonana przez Jego Świątobliwość Patriarchę Aleksego z Betlejem, sześć oryginalnych odrestaurowanych płócien przez Wereszczagina i autentyczny tron Jego Świątobliwości Patriarchy Tichona w głównym ołtarzu.