Ucho Dionizosa jest sztuczną, lejkowatą jaskinią, wykutą w wapieniu, o wysokości ok. 23 m i szerokości od 5 do 11 m, o osobliwym kształcie, przypominającym nieco małżowinę uszną, sięgającą 65 m w głąb, o nietypowym przebiegu w kształcie litery S i sinych ścianach, zbiegających się u góry w osobliwy, ostry łuk. Jaskinia ma również wyjątkowe właściwości akustyczne (dźwięki są wzmocnione do 16 razy).Te właściwości akustyczne i kształt sprawiły, że Michelangelo di Caravaggio, który odwiedził Syrakuzy w 1608 roku w towarzystwie syrakuzańskiego historyka Vincenzo Mirabelli, nazwał ją Uchem Dionizosa, nadając w ten sposób moc XVI-wiecznej legendzie, według której słynny tyran Dionizos kazał zbudować tę jaskinię jako więzienie i zamykał w niej swoich więźniów, aby z otworu znajdującego się na górze słyszeli słowa powiększone przez echo. W rzeczywistości, nawet jeśli ze szkodą dla sugestii i legendy, warto wiedzieć, że kształt jaskini wynika po prostu z faktu, że wykop rozpoczął się od góry, po dolnej płaszczyźnie meandrującego akweduktu, i schodził coraz głębiej, ponieważ znaleziono skałę doskonałej jakości. Dowodem na to są wyraźnie widoczne na ścianach ślady narzędzi kamieniarzy, a w kierunku poziomym płaszczyzny oderwania wydobytych bloków.
