In Volterra heeft de geschiedenis vanaf de Etruskische periode tot de 19e eeuw haar sporen nagelaten, met artistieke en monumentale getuigenissen van groot belang, die men kan bewonderen door simpelweg door de straten van het historisch centrum te lopen, maar ook door de musea van de stad te bezoeken: het Etruskisch Museum, de Galerij voor Burgerlijke Kunst, het Museum voor Heilige Kunst en het Ecomuseum van Albast.Naast deze monumenten vindt men een ongerept landschap, een nog menselijke levenskwaliteit en een uniek artistiek vakmanschap: het albast.Volterra is tegenwoordig een stad met een karakteristieke middeleeuwse uitstraling, waar men nog de sfeer kan proeven van een oude republiek uit het communale tijdperk, dankzij het relatieve isolement dat de industriële en commerciële ontwikkeling heeft beperkt en de bouwwoede voorkomt die vaak gepaard gaat met economische ontwikkeling.Het moderne Volterra ligt bijna volledig binnen de cirkel van de 13e-eeuwse muren, die het hoogtepunt vormen van een proces van stadsuitbreiding dat rond het jaar 1000 begon en in het begin van de 14e eeuw eindigde met de bouw van verdedigingssystemen bij de belangrijkste stadspoorten. De stad, teruggebracht tot een castrerende vorm in de late antieke periode (5e eeuw.V) en waarvan de omtrek vandaag wordt gemarkeerd door de Piano di Castello, Porta all'Arco, Via Roma, Via Buonparenti, Via dei Sarti en Via di Sotto, ontwikkelde zich rond de oude kerk van Santa Maria (de huidige kathedraal) en de aangrenzende pratus episcopatus, tegenwoordig Piazza dei Priori, terwijl buiten het castrum of castellum, de borgo di Santa Maria, tegenwoordig Via Ricciarelli, loodrecht op de kasteelmuren, en de borgo dell'Abate, tegenwoordig Via dei Sarti, parallel aan dezelfde muren, na het jaar 1000 ontstonden.Aan de rand van de weide liggen de Incrociate, bestaande uit machtige complexen van torens en een tastbaar teken van stedelijke ontwikkeling naar het oosten, westen en noorden: dit zijn de crux viarum van de families Buomparenti, Sant'Agnolo en Baldinotti.Ook in het gebied van S. Lazzero kan men het oude treinstation zien, ingehuldigd in 1912, dat de stad via gedurfde steigers verbond met Saline.